Kalça ekleminde ileri derecede hasar veya aşınma sonucu ortaya çıkan şiddetli ağrı, hareket kısıtlılığı veya fonksiyon kaybını tedavi etmek için uygulanan cerrahi bir işlemdir. Total kalça protezi ameliyatı, genellikle eklem kıkırdağının ve bazen çevresindeki kemik yapının ciddi bir şekilde bozulduğu durumlarda tercih edilir.
Total Kalça Protezi Ameliyatı Kimlere Uygulanır
Total kalça protezi ameliyatı, kalça ekleminin hasar gördüğü veya fonksiyonunu yitirdiği durumlarda, doğal eklem yerine yapay bir eklemle değiştirildiği ortopedik bir cerrahi işlemdir. Bu ameliyat, hastaların ağrılarını hafifletmek, hareket kabiliyetini artırmak ve yaşam kalitesini iyileştirmek için uygulanır.
Eklemlerde kıkırdak dokusunun aşınmasına neden olan osteoartrit, kalça protezi ameliyatlarının en sık rastlanan nedenlerinden biridir. Bu aşınma, kemikler arasındaki sürtünmeyi artırarak ağrıya yol açar. Ayrıca, romatoid artrit adlı hastalıkta bağışıklık sistemi kendi eklemlerine saldırır. Bu durum, uzun vadede eklem zarının hasar görmesine ve eklem fonksiyonunun kaybolmasına neden olabilir. Kalça bölgesindeki travma veya kırıklar da eklemin hasar görmesine yol açabilir. Özellikle bazı kalça kırıklarında, kemiğin iyileşme kapasitesi düşük olduğunda veya kırık parçaları düzgün birleşmediğinde total kalça protezi gerekebilir. Bunun yanı sıra, kalça bölgesindeki bazı kemik tümörleri nedeniyle eklem bölgesinin alınması zorunlu hale gelebilir. Aynı şekilde, kalça kemiğinin başındaki kan akışının kesilmesi sonucunda oluşan kemik nekrozu da total kalça protezini zorunlu kılar.
Total Kalça Protezi Ameliyatı Nasıl Gerçekleştirilir
Kalça ekleminde ileri derecede hasar veya aşınma gösteren hastalar için tercih edilen cerrahi bir müdahaledir. Bu ameliyatın temel amacı, ağrılı ve fonksiyonunu yitirmiş doğal eklemi, yapay bir eklemle değiştirerek hastanın ağrısız ve normal hareket kapasitesine kavuşmasını sağlamaktır.
Total Kalça Protezi Ameliyatı süreci, hastanın genel anestezi altında uyutulmasıyla başlar, ancak bazı özel durumlarda bölgesel anestezi de kullanılabilir. Uzman cerrah, kalça ekleminin ya ön ya da yan tarafında bir kesi yapar ve bu erişim noktasından aşınmış kıkırdağı ve hasar görmüş kemik dokusunu dikkatlice çıkarır. Ardından, çıkarılan doğal eklem bölgesini, yeni yerleştirilecek yapay eklem için hazırlar. Kemik yüzeyi, protezin mükemmel bir şekilde oturması için özel olarak şekillendirilir. Metal veya seramikten üretilen bu yapay eklem, kalça kemiğine dikkatlice oturtulduktan sonra, eklem başı pelvis yuvanın içine yerleştirilir.
Cerrah, protezin doğru bir şekilde sabitlendiğinden emin olduktan sonra, kesi alanını diker ve ameliyatı sonlandırır. Ameliyatın ardından hastanın bir süre hastanede gözetim altında tutulduğu ve bu süreçte fizik tedavi ile rehabilitasyonla yeni eklemi nasıl kullanacağı konusunda rehberlik edildiği unutulmamalıdır.
Total Kalça Protezi Ameliyatı Sonrası
Ameliyatın ardından hasta genellikle birkaç saat içinde uyanır. İlk günlerde ağrının olması doğaldır, ancak ağrı kesiciler ile bu durum kontrol altına alınabilir. Ameliyatın hemen sonrasında erken mobilizasyon, yani hastanın yataktan kalkıp yürümesi genellikle tavsiye edilir. Bu yaklaşım, olası komplikasyon riskini azaltmakta ve iyileşme sürecini hızlandırmaktadır.
Fizyoterapistler, total kalça protezi ameliyatı sonrası süreçte hastaya yürüyüş ve hareketlerini nasıl doğru bir şekilde yapacağını öğretir. Ameliyat sonrası iyileşme sürecinde fizik tedavi önemli bir role sahiptir. Fizyoterapist, eklem hareketliliğini artırmak ve kas kuvvetini yeniden kazanmak amacıyla hastaya özel egzersizler tavsiye eder. Optimal fonksiyonun geri kazanılması için düzenli egzersiz yapılması kritik öneme sahiptir. Ameliyat alanı genellikle dikiş veya zımbalarla kapatılır ve yaranın kuru, temiz tutulması esastır.
Ne zaman dikiş veya zımbaların alınacağı, cerrahın önerisine bağlıdır. Ameliyatın ardından ilk hafta veya ay içerisinde bazı hareketlerin ve aktivitelerin sınırlanması gerekebilir. Özellikle aşırı yüksek topuklu ayakkabı giymek veya kaygan zeminlerde dikkatli olmak düşme riskini azaltır. Ağır şeyler kaldırmaktan kaçınılmalı ve protezin durumunu kontrol etmek amacıyla düzenli doktor ziyaretleri yapılmalıdır. Enfeksiyon, kanama, tromboz veya protezin gevşemesi bu riskler arasında sayılabilir. Herhangi bir şüpheli belirti durumunda hızla doktora başvurmak hayati önem taşır. Ancak genelde, çoğu hasta ameliyat sonrası dönemde ağrısının azaldığını ve hareket kabiliyetinin arttığını gözlemler.
Total Kalça Protezi Ameliyatı İstanbul
Total kalça protezi ameliyatı sonrası iyileşme sürecinin ilk haftalarında bazı hareketlerin ve aktivitelerin kısıtlanması gerekebilir. Özellikle ev ortamında, düşme riskini en aza indirmek için kaygan zeminlerden ve kablosuz alanlardan kaçınılmalıdır. Ağır nesneleri kaldırmak veya ani hareketlerden kaçınmak da önemlidir. Yaklaşık olarak ameliyattan altı hafta sonra, çoğu hasta günlük rutin aktivitelerine geri dönebilir. Ancak, ameliyatın ardından geçen ilk birkaç ay boyunca düzenli doktor kontrolü şarttır.